Leren hoe je moet leren
Wij zijn geneigd om kinderen
"dingen" de leren. Maar hoe help je kinderen
leren leren?
We leven in een tijd dat alles gemakkelijk en snel moet. Komt dat
omdat we vinden dat we op zoveel "fronten" optimaal moeten functioneren? Jonge vaders en
moeders willen graag een perfecte vader en moeder zijn, het huishouden moet gedaan
worden, je wilt een sociaal leven en tegelijkertijd ook nog allebei een (fultime of parttime)
baan hebben. Natuurlijk willen we dan dat de dingen in het huishouden bijv. snel en gemakkelijk
gedaan kunnen worden. We zijn als gevolg van onze tijdsdruk daarom heel snel geneigd om, als
iets niet snel genoeg gaat, onze kinderen de dingen uit handen te nemen. Maar hoe zou het zijn als we onze kinderen zouden leren leren?
Als we nu hier eens naar kijken vanuit het oogpunt van de
ontwikkeling van (jonge) kinderen. Als je vroeger kind was dan was er van alles te beleven: de smid
kwam het paard beslaan, het hooi moest binnengehaald worden en jij moest helpen, de groenten werden
van het land gehaald en ingemaakt voor de winter enz. Zo is het eeuwen en eeuwen gegaan, toen de
mensen nog dicht bij de natuur leefden en kinderen zich daarom ook op een natuurlijke manier
ontwikkelden.
Voor de kinderen van deze tijd ligt het allemaal heel anders. Veel dingen die de ouders doen, zijn
niet meer zichtbaar en daardoor is het voor hen moeilijker te begrijpen waar die allemaal mee bezig
zijn of op hun manier er aan deel te nemen. We kunnen het ze wel proberen uit te leggen maar voor
kinderen blijft het dan toch snel een "abstract" verhaal dat niet echt door henzelf meebeleefd kan
worden. Verder hebben we wasmachines, vaatwassers, magnetrons, kant-en-klaar-maaltijden zodat het
"handwerk" niet meer gedaan wordt. We gaan "snel" even boodschappen doen, "snel" naar zwemles
enz.
Het is dan heel goed mogelijk dat onze kinderen van ons leren dat
alles (wat voor hen zichtbaar is) gemakkelijk moet gaan, anders doen we het liever niet of bedenken
we wat zodat een ander het voor ons doet. We repareren bijv. bijna niets meer want we kopen liever
iets nieuws. Ze leren van ons ook dat je snel resultaat moet hebben anders is het de moeite niet
waard. We nemen onze kinderen dingen uit handen en doen het liever zelf omdat dat veel sneller
gaat. We nemen de auto of zetten ons kind in de buggy omdat we dan sneller de dingen gedaan
hebben. Hoe kun je kinderen leren leren?
Het kan zijn dat kinderen dan onvoldoende zelf actief zijn geweest en
daarmee niet geleerd hebben dat het soms veel moeite kost om iets te leren. Neem nu het leren
lezen, leren schrijven, leren zwemmen, leren fietsen enz. Dat zijn dingen waar veel oefening voor
nodig is en die tijd kosten om "onder de knie" te krijgen. Als kinderen door het DOEN niet geleerd
hebben HOE je ergens energie in moet stoppen dan is het later, bij het leren op school, veel
moeilijker om dat alleen in je hoofd wel te kunnen. Voor veel dingen op school moet je echt
doorzettings-vermogen hebben om die te leren.
Volwassenen (of dat nu vaders, moeders, leerkrachten, opa's of
oma's zijn) hebben de neiging om teveel voor hun kinderen te doen zodat kinderen niet
leren HOE ze moeten leren. We kopen bijv. schoenen met klitteband omdat strikken teveel
"gedoe" is. Maar het leren van het strikken van je eigen veters is heel belangrijk. Je moet kijken
hoe een ander het doet en dat zelf nadoen. Je leert je fijne motoriek te ontwikkelen en je leert je
vingers steeds beter te "besturen". Als volwassenen is het belangrijk om te leren het "uit te
houden" om een kind te zien worstelen om wat geleerd te krijgen i.p.v. die dingen te omzeilen omdat
dat gemakkelijker is. Door jezelf terug te houden en je kind de gelegenheid te geven om zelfstandig
een leerproces in te gaan, leert het om zelf dingen te doen. Juf kan ook niet de hele dag naast je
kind gaan staan om het steeds te zeggen wat het moet doen. Natuurlijk kunnen wij dingen beter en
sneller maar dat komt alleen maar omdat we zelf de gelegenheid hebben gehad om het te leren. Door
praktische dingen te leren doen, leren kinderen heel veel vaardigheden die ze bij het leren op
school heel hard nodig hebben.
Het is vanzelfsprekend dat je als ouder het beste voor je kind
wilt. Het probleem is dat we vaak niet meer stilstaan bij wat de effecten van de dingen, die we in
onze moderne tijd doen, op de ontwikkeling van kinderen zijn en waardoor leerstoornissen
veroorzaakt kunnen worden. Het kan heel moeilijk zijn om in te schatten wat de effecten op de
langere termijn kunnen zijn, vooral als het om dingen gaat die "iedereen doet".
Wil je meer informatie hierover hebben, schrijf je dan
hier in voor ons gratis E-Bulletin met veel tips en informatie.
|