Ons wetenschappelijk onderzoek
2007-2008
Vanaf medio 2007 en
in de eerste helft van 2008 hebben wij, samen met prof.dr. Anna M.T. Bosman van de Radboud
Universiteit een wetenschappelijk onderzoek opgezet naar de relatie tussen motoriek en
leerprestaties op school. Er hebben vier masterstudenten
aan dit onderzoek meegewerkt. Die zijn inmiddels afgestudeerd orthopedagoog.
Hieronder vindt u eerst de links naar de resultaten en
daarna een beknopte beschrijving van ons onderzoek en de resulaten.
Masterscriptie Marleen Driessen (2008) De invloed van
motorische vaardigheden op leerprestaties
Masterscriptie Eefje van Leeuwen (2008) De relatie tussen motorische,
cognitieve en schoolse vaardig-heden.
Masterscriptie Inge Straaten (2008) Rekenprestaties: de invloed van motoriek
en executieve functies.
Masterscriptie Ester Goselink (2008) Het verband
tussen motorische en cognitieve vaardigheden en de invloed van
leerkrachtverwachtingen
Voor het onderzoek hebben we 37 kinderen uit groep 3 van een
“gewone” basisschool gevraagd om een aantal taken te doen. Een deel van die taken bestond uit
opdrachten waarmee hun motorische vaardigheden werden getest; dit was handvaardigheid,
balvaardigheid en evenwicht. Een ander deel had met het cognitieve vaardigheden te maken en betrof
onder andere lezen, spellen en rekenen, en daarnaast ook aandacht, een belangrijke voorwaarde om
goed te kunnen leren.
In de onderstaande tabel staan de uitslagen van de relaties tussen
de motoriektaken en de cognitieve vaardigheden. Wanneer er achter het getal een sterretje staat,
betekent dit dat er samenhang is gevonden tussen die motorische vaardigheid en die specifieke
cognitieve vaardigheid.

Wat wordt er bedoeld met een samenhang? Samenhang betekent dat
kinderen die goed waren op de motorische taken een grotere kans hebben ook goed te zijn op deze
cognitieve vaardigheden en kinderen die zwak zijn in motoriek hebben een grotere kans ook zwak te
zijn in lezen en spellen. In ons wetenschappelijk onderzoek konden we geen relatie aantonen tussen
motoriek en rekenen Dat wil niet zeggen dat deze ook helemaal niet bestaat; het kan namelijk ook
zijn dat de gebruikte rekentest niet gevoelig genoeg was.
Om de getallen iets beter te kunnen begrijpen, het volgende. De
waarden van de samenhang kan liggen tussen 0 en 1,0 (strikt genomen tussen -1 en +1, maar dat is
hier niet van belang). Hoe dichter het getal bij 1,0 ligt hoe sterker de samenhang. Als het getal
daadwerkelijk 1,0 zou zijn, dan betekent dit dat het kind met de beste motorische vaardigheid ook
de beste prestaties op school zou hebben, en het kind met de slechtste prestaties op motoriek ook
de slechtste schoolprestaties. Het feit dat de getallen variëren tussen .11 en .62 laat zien dat
het geen “als-dan-verband” is.
Hoe hoger het getal hoe sterker de relatie. Anders
gezegd. De kans dat een kind met een goede balvaardigheid ook goed kan spellen is groter (.62)
dan dat deze ook goed kan lezen (.38). Interessant is om op te merken dat motoriek ook
samenhangt met aandacht. Kinderen die motorisch goed ontwikkeld zijn hebben een grotere kans
ook goed te scoren op een aandachtstest.
Het
was al bekend dat kinderen in het speciaal onderwijs, bij wie het leren vaak moeizaam verloopt,
vaak een (veel) minder goed ontwikkelde motoriek hebben. Dat deze relatie nu ook is aangetoond bij
kinderen van een “gewone” basisschool is een nieuwe
wetenschappelijke bevinding.
Om
wetenschappelijk gezien harde conclusies te kunnen trekken moet er echter nog veel meer
wetenschappelijk onderzoek gedaan worden, maar het begin is gemaakt. In de praktijk zien
leerkrachten en therapeuten deze relatie dagelijks in hun praktijk. Om het voor de wetenschap
als een feit te laten gelden, moet het eerst “keihard” gemeten zijn, dan pas is de dagelijkse
waarneming in de ogen van de wetenschapper bewezen.
Voor de Radboud Universiteit is dit resultaat in ieder geval
opmerkelijk genoeg om in de toekomst verder te gaan met
dit wetenschappelijk onderzoek. Dat heeft o.a. geresulteerd in onderzoek naar ons leer- en
speeltraject "Beter leren door spelen" in het schooljaar 2010-2011
Voor meer informatie klik op Beter Leren Door
Spelen
|